Fryx Games, de maker van onder andere Terraforming Mars, kwam in 2024 met een solospel: Kingdom Legacy: Feudal Kingdom. Toen dit spel uitkwam was er nogal wat over te doen. Het artwork is namelijk gemaakt met AI, wat voor veel commotie onder bordspelmakers en illustrators leidde. De maker, Jonathan Fryxelius, antwoordde hierop dat hij graag een laagdrempelig spel wilde maken voor een aantrekkelijke prijs. Dat was niet gelukt met een illustrator die alle tekeningen met de hand zou maken. Ik laat me verder niet uit over deze discussie, ieder mag daarin een mening hebben. Wat ik wel kan zeggen is dat het spel zelf het bespreken waard is voor de solospeler.
Een kartonnen koninkrijk
Kingdom Legacy: Feudal Kingdom is een spel voor één speler met enkel een flink pak kaarten. Het is een legacy game dus je moet kaarten beplakken met stickers of vernietigen. Het idee is dat je een koninkrijk van de grond af gaat opbouwen. Daarbij ga je gebieden ontdekken en grondstoffen delven om zo je gebieden te verbeteren. Dit gaat via een simpel maar tegelijk verraderlijk systeem van het draaien van de kaarten. Je kunt ze 180 graden omdraaien of flippen nadat je de benodigde grondstoffen hebt betaald. Het is daarom belangrijk dat je de kaarten altijd neerlegt met de juiste oriëntatie, ook op je aflegstapel. Een extra tip van mij: laat ze tijdens het schudden niet uit je handen vallen want dan kan je opnieuw beginnen…
Het artwork op de kaarten is zoals gezegd gemaakt met AI. Daardoor is het eerlijk gezegd niet heel spectaculair, maar tegelijk is het wel duidelijk en is iedere afbeelding een prima ondersteuning om de betekenis van de kaart kracht bij te zetten.
Iets opbouwen vanuit niets
Een koninkrijk stamp je natuurlijk niet zomaar uit de grond. Daarom zijn je eerste opties zeer beperkt: wat bos, grasland en rotsen, een hoofdkwartier en één persoon en daar zal je het mee moeten doen. Je begint het spel met de eerste tien kaarten en laat de rest van de kaarten in het doosje zitten. Een belangrijke basisregel is dat je altijd alle kanten van de kaarten mag bekijken die je ter beschikking hebt. Ik raad dan ook aan om alle kaarten steeds goed te bekijken zodat je weet welke opties je gaat krijgen. Deze tien kaarten schud je tot een trekstapel waarvan je er vier direct speelt in je speelgebied. Iedere kaart produceert een grondstof als je hem aflegt, of activeert een effect. Om een kaart te upgraden moet je het aantal benodigde grondstoffen afleggen, waarna je direct de kaart draait naar de nieuwe zijde en al je kaarten aflegt. Een upgrade van een kaart beëindigt namelijk automatisch je beurt. Dat upgraden is echt op een leuke manier gedaan, want het voelt heel realistisch. Kap je je bos om hout te krijgen dan hou je daarna een woestenij over waar je niets aan hebt totdat je hem weer kunt upgraden naar een jong bos, maar daar moet je uiteraard wel voor betalen. Aan het einde van je beurt leg je alle kaarten af die nog op tafel liggen en trek je vier nieuwe kaarten. Heb je nou niet genoeg grondstoffen om iets te doen, dan mag je twee nieuwe kaarten van je trekstapel pakken, net zo lang tot je geen kaarten meer hebt. Je trekstapel blijft open liggen dus je weet altijd wat de bovenste kaart is die je kunt trekken. Een ronde duurt net zo lang tot je trekstapel leeg is, dus de eerste paar rondes zijn niet zo lang. Het trekken van extra kaarten betekent dus ook dat je beurten ‘verspilt’, dus dit wil je niet oneindig vaak doen.
Op ontdekking met geen weg terug
De volgende ronde mag je de bovenste twee kaarten uit het doosje pakken en ontdekken. Deze schud je met je aflegstapel mee om een nieuwe trekstapel te vormen. Hierdoor krijg je iedere ronde minimaal twee extra kaarten. Ik zeg minimaal, want sommige kaarten geven je de optie om specifieke kaarten te ontdekken en aan je deck toe te voegen. Vaak moet je de kaart die je daarvoor gebruikt dan vernietigen. En daarmee komen we op het legacy-aspect van dit spel. Het spel instrueert je om de kaarten echt te vernietigen, dus te verscheuren, verkreukelen, op te eten of simpelweg direct in de papierbak te gooien. Andere legacy-onderdelen zijn het plakken van stickertjes met extra grondstoffen waardoor je kaarten beter worden of, in sommige gevallen, het beschrijven van je kaarten. Het moet bijdragen aan de ervaring dat je echt aan je koninkrijk aan het bouwen bent. Daarbij is het natuurlijk logisch dat als je een gebied uitgeput hebt, je dit ook kwijt bent.
Naarmate het spel vordert ontdek je steeds meer kaarten met interessante eigenschappen. Zo krijg je bandieten die een kaart met een munt blokkeren, betere landjes en interessante gebouwen. Wat ik leuk gedaan vind is dat je een bandiet kunt wegspelen door hem met zwaardjes te verslaan, maar je kunt hem ook omtoveren tot een rechtschapen burger door een missionaris in te zetten. Zo zitten er veel leuke realistische opties in het spel waarmee je je deck steeds een beetje beter en sterker maakt. Tot kaart 23 kun je het spel leren kennen en experimenteren met strategieën. Tot hier hoef je namelijk geen legacy-elementen toe te passen en mag je het spel oneindig vaak resetten. Kaarten die je zou vernietigen om een nieuwe kaart te ontdekken mag je opzij leggen om later opnieuw te kunnen gebruiken na een reset. Persoonlijk denk ik dat nieuwe spelers daar zeker gebruik van willen maken want je komt al vrij snel tot de conclusie dat je een paar keuzes beter niet had kunnen maken. Daarom vind ik het erg goed dat ze voor deze methode hebben gekozen en je zeven rondes de tijd geven om te oefenen. De momenten waarop geen weg meer terug is zijn erg duidelijk aangegeven met kaarten die je dat vertellen en die, als je ze omdraait, een paar extra regels toevoegen als je besluit door te spelen.
Aan het einde van je spel tel je de punten van je koninkrijk op en schrijf je deze aan de zijkant van je doosje. De punten vind je op verschillende kaarten in het spel. In de spelregels staat ook een QR-code waarmee je jouw score op de website van Fryxgames kunt registreren en jezelf kunt meten met andere spelers.
Legacy, een meerwaarde of niet?
Ook hier zijn de meningen over verdeeld. De één vindt het echt bijdragen aan het gevoel dat je een koninkrijk aan het opbouwen bent. Daarin kun je natuurlijk ook je beslissingen niet ongedaan maken dus dan is het logisch dat je niet zomaar terug kunt. De ander vindt het zonde van het speelmateriaal dat je niet ontdekt. Het basisspel bestaat uit zeventig kaarten. Daarnaast zitten er nog achtenzestig kaarten in het basisdoosje, die je later kunt ontdekken. Maar een heel groot gedeelte van de kaarten ga je tijdens je eerste spel niet zien, of in ieder geval niet elke zijde van alle kaarten. Daarnaast heb ik echt potjes gehad waarbij ik merkte dat ik bij kaart vijftig was en mezelf totaal vastgespeeld had. Je leest het al een beetje, ik behoor tot de tweede groep en had dit spel liever zonder legacy-element gezien. In mijn ogen is het erg zonde als je een spel niet opnieuw kunt proberen maar een heel nieuw exemplaar moet kopen. Ik weet dat er veel mensen zijn die het juist een toffe extra dimensie vinden geven dus wat mij betreft kies je wat voor jou het beste werkt.
Wil je het spel nou wel meerdere keren kunnen spelen dan kan dat. Hiervoor zijn verschillende tips in omloop. Sommige spelers schrijven upgrades op een briefje, maar dit blijkt foutgevoelig omdat je dan steeds je aantekeningen moet raadplegen. Ikzelf heb gekozen voor het sleeven van de kaarten. De stickers heb ik op de sleeves geplakt, op een dusdanige manier dat ze voor veel kaarten geschikt zijn. Moet ik een kaart upgraden met een sticker dan schuif ik die simpelweg in de juiste gestickerde sleeve. Ook schrijven op de sleeves kan prima met uitwisbare stift en ik heb gemerkt dat dit tijdens het schudden niet tot nauwelijks afslijt. Een bijkomend voordeel van sleeven is dat je in ieder geval altijd weet wat de bovenkant van je kaart is en je dus iets minder makkelijk fouten maakt in de oriëntatie.
Op deze manier ben ik het spel meerdere keren opnieuw begonnen. Soms omdat ik niet tevreden was over mijn strategie en soms omdat ik het spel simpelweg te lang had laten liggen om me te herinneren waar ik was gebleven. En eerlijk gezegd was het iedere keer weer een leuke ervaring en heb ik nieuwe kaarten ontdekt. Voor mij heeft het dus echt meerwaarde gehad om het legacy-aspect aan de kant te zetten maar er zijn, zoals gezegd, genoeg voorbeelden van mensen die er juist enorm blij van worden.
Het avontuur houdt voorlopig niet op
Voor het basisspel kwamen al vrij snel twee uitbreidingen in een soort booster-pakjes uit: Adventures en Merchants. Hierin gaat je ontdekking verder met dertig nieuwe kaartjes per pakje. Inmiddels zijn er ook twee grote uitbreidingen beschikbaar met 160 kaarten. Distant Lands laat je de wereld over zee ontdekken en in Foundations ga je de dreigingen uit naburige koninkrijken te lijf in drie losse uitbreidingen. Met de boosters Ridding the Woods en Ambitions kan je nog eens zestig nieuwe kaarten ontdekken.
Ieder ‘groot’ spel kost rond de €15, voor een booster betaal je gemiddeld €8. Ben je een completionist dan kan je voor dit spel dus een kleine €80 neertellen. En daarmee kom ik toch weer even terug op mijn problemen met het legacy-aspect, want voor dat geld wil ik een spel echt vaker dan één keer spelen. Zeker als je in gedachten houdt dat het doorspelen van het basisspel je een uur of tweeëneenhalf tot drie uur kost. Dat betekent dat je voor je investering van €80 ongeveer 10 uur speelplezier hebt.
Conclusie
Kingdom Legacy: a Feudal Kingdom speelt erg soepel en daarmee ook vlot. Voor je het weet ben je een paar uur bezig en nader je het einde van je eerste avontuur. Door het steeds opnieuw ontdekken van extra kaarten kom je erg in de verleiding om toch nog één rondje te doen, waarbij het zelden bij dat ene blijft. Verslavend en meeslepend zou ik het spel zeker willen noemen. Doordat de oriëntatie van de kaarten zo belangrijk is, vond ik het wel een lastig spel om tussendoor even weg te leggen. Waar ligt het veilig en hoe voorkom je dat je het per ongeluk laat vallen en alles door elkaar ligt? Ik vind het een goed gekozen systeem maar tegelijk wel een uitdaging in het bewaren.
Voor een solospeler die van legacy houdt zou ik willen zeggen dat het een must-have is. Een puur solospel waarin het legacy-element echt goed verwerkt is vind je verder niet namelijk. Maar, zoals gezegd, kan ook de solospeler die het spel wel opnieuw wil kunnen spelen prima wegen vinden om dat mogelijk te maken. De uitbreidingen zorgen ervoor dat je echt heel veel uren avontuur tegemoet kunt zien voor een schappelijk prijsje.
Review door Marloes © voor De SoloSpelers ©
Pro
+ Makkelijke regels
+ Genoeg strategie
+ Sterk verhaal afgebeeld met kaarten
Con
- Legacy had beter een keuze kunnen zijn
- Foutgevoelig doordat oriëntatie zo belangrijk is
- Blisters van de uitbreidingen zijn niet bruikbaar als opslag
Referentiepunten
Thema: 4/5
Art/Componenten: 7/10
Spelregels: 5/5
Setup/Speeltijd: 5/5
Geluk versus strategie: 4/5
Win-/Verliesconditie: n.v.t
Herspeelbaarheid: 2/5
Spelplezier: 9/10
Voor een solospeler die van legacy houdt zou ik willen zeggen dat het een must-have is. Een puur solospel waarin het legacy-element echt goed verwerkt is vind je verder niet namelijk. Maar, zoals gezegd, kan ook de solospeler die het spel wel opnieuw wil kunnen spelen prima wegen vinden om dat mogelijk te maken. De uitbreidingen zorgen ervoor dat je echt heel veel uren avontuur tegemoet kunt zien voor een schappelijk prijsje.
Review door Marloes © voor De SoloSpelers ©
Pro
+ Makkelijke regels
+ Genoeg strategie
+ Sterk verhaal afgebeeld met kaarten
Con
- Legacy had beter een keuze kunnen zijn
- Foutgevoelig doordat oriëntatie zo belangrijk is
- Blisters van de uitbreidingen zijn niet bruikbaar als opslag
Referentiepunten
Thema: 4/5
Art/Componenten: 7/10
Spelregels: 5/5
Setup/Speeltijd: 5/5
Geluk versus strategie: 4/5
Win-/Verliesconditie: n.v.t
Herspeelbaarheid: 2/5
Spelplezier: 9/10
Algemene score: 8/10