Big Sur



Als je niet weet waar de naam voor staat, kan ik me goed voorstellen dat Big Sur je een nogal vreemde titel voor een spel lijkt. Daarom eerst een korte toelichting! Big Sur is het gebied aan de kust van Californië waar de Santa Lucia Range, een bergketen in Monterey County, abrupt vanuit de Grote Oceaan oprijst. Het gebied wordt grofweg begrensd door de monding van de Carmel River en de voornoemde Santa Lucia Range. De ligging van het gebied biedt prachtige uitzichten en veel toeristen volgen dan ook Highway 1, ook wel de Big Sur Highway genoemd, voor een roadtrip door het gebied. En daarmee is het spel Big Sur geboren!


Big Sur (2025) is een spel voor twee tot vier spelers. Met de fanmade solovariant van BridgesToAlbion is het spel gelukkig ook solo te spelen.

In Big Sur is het de bedoeling om een deel van de Big Sur Highway te bouwen. Je wilt daarbij het liefst aaneengesloten landschappen creëren met een aantal belangrijke bezienswaardigheden die het voor de toeristen de moeite waard maken om langs de weg een stop te maken.

Big Sur is een pattern-builder waarbij je elke ronde twee Highway-kaarten aan je hand moet toevoegen, en één of meer Highway-kaarten uit je hand mag spelen. Aan het einde van je beurt kan je eventueel een Landmark-kaart claimen, mocht je daarvoor aan de voorwaarden voldoen. Het spel is direct afgelopen op het moment dat de trekstapel met Highway-kaarten leeg is.

Voor we verder gaan, is het goed om eerst in meer detail naar de Highway-kaarten te kijken. Dit zijn namelijk kaarten die op meerdere manieren ingezet kunnen worden, namelijk als bouwmateriaal of als een nieuw stuk snelweg met een bepaalde lengte.

 

In de linkerbovenhoek is aangegeven met hoeveel mijl je jouw snelweg kunt verlengen. Dit varieert van 1 mijl tot 4 mijl. Ook zijn er twee landschappen te zien, aangeduid als Sceneries. Dit kunnen twee verschillende maar ook twee dezelfde landschappen zijn. Er wordt onderscheid gemaakt tussen Ocean Forest, Mountain, Flower en Field.

In de rechterbovenhoek is aangegeven als welk bouwmateriaal je de kaart kunt inzetten, oftewel de Materials. Dit bouwmateriaal staat ook op de achterkant van de kaart. Er wordt onderscheid gemaakt tussen Stone, Water, Timber, Engineering en Steel.

In de linkerbenedenhoek staan de kosten afgebeeld. Om een stuk snelweg te kunnen bouwen, heb je natuurlijk wel bouwmaterialen nodig. Al kun je je vraagtekens zetten bij de kwaliteit ervan. Veel mensen die zelf over de Amerikaanse snelwegen hebben mogen rijden, zullen kunnen beamen dat (beter) onderhoud geen kwaad zou kunnen.

In de rechterbenedenhoek van de 1-Mile-kaarten staat nog een extra bouwmateriaal. Wanneer je zo’n 1-Mile-kaart voor je snelweg hebt ingezet, is dat materiaal voor de rest van het spel voor jou beschikbaar en kan je het tijdens elke beurt eenmalig inzetten. Zulke bouwmaterialen worden de Persistent Materials genoemd. In de rechterbenedenhoek van de 2-Mile-kaarten staat een voorwaarde waarmee je aan het einde van het spel extra punten kunt scoren.

Zoals eerder al gezegd begin je je beurt dus met het pakken van twee Highway-kaarten. Je hebt daarbij de keuze uit de vijf Highway-kaarten uit het aanbod of de bovenste kaart van de trekstapel met Highway-kaarten.

Nadat je dit gedaan hebt, heb je de keuze of om je beurt te beëindigen of om één of meer Highway-kaarten uit je hand te spelen en toe te voegen aan je snelweg. Om een Highway-kaart te kunnen spelen, zal je de daarvoor benodigde bouwmaterialen moeten kunnen betalen. Dit doe je door andere Highway-kaarten uit je hand voor het bouwmateriaal af te leggen op je persoonlijke aflegstapel. Je kunt ook gebruik maken van de Persistent Materials die je in eerdere beurten al hebt verkregen. Je weet wel, die bouwmaterialen die in de rechterbenedenhoek van de 1-Mile-kaarten staan en je elke beurt eenmalig kunt inzetten. Er is ook nog een derde mogelijkheid, en dat is het gebruiken van het bouwmateriaal van de door jou als laatst afgelegde Highway-kaart. Ook dit mag je slechts eenmalig doen. Het is daardoor dus van belang in welke volgorde je je kaarten aflegt.

Omdat je op een gegeven moment best veel kaarten kunt hebben die je als materiaal mag gebruiken zonder dat je daarvoor de kaart hoeft af te leggen, heb ik trouwens een aantal blokjes afkomstig uit een ander spel in de speldoos gedaan. Als ik een kaart dan op die manier heb gebruikt, leg ik één van die blokjes op de kaart. Maar wellicht heb jij een andere praktische manier om de administratie bij te houden. Laat vooral weten hoe jij dat zou doen.


Goed, terug naar de snelweg. Als je een kaart vanuit je hand aan je snelweg toevoegt, mag je dat alleen doen aan één van de beide uiteindes van de rij met kaarten die je eerder al hebt gebouwd. Het is niet toegestaan om een Highway-kaart tussen eerder gebouwde kaarten in te plaatsen. Ook is het niet toegestaan om Highway-kaarten te verplaatsen, te vervangen of af te leggen. Er komt dus wel wat planning bij kijken. Het is net het echte leven.

Maar waarom is dit nu zo relevant? Nou, je wilt niet alleen een zo lang mogelijke snelweg realiseren, maar je wilt daarbij ook Stretches creëren. Een Stretch wordt gevormd door drie of meer van dezelfde Scenery-iconen op een rij. Omdat er op een Highway-kaart twee van die iconen staan, waarbij dat ook twee dezelfde iconen kunnen zijn, bestaat een Stretch dus altijd uit ten minste twee Highway-kaarten. Je mag een Stretch zolang maken als dat je wilt. Des te langer je Stretch is, des te meer punten deze je aan het einde van het spel oplevert, maar daarover later uiteraard meer.

Stretches geven je niet alleen punten aan het einde van het spel, maar kunnen je tijdens het spel ook een Landmark-kaart opleveren. Om een Landmark-kaart te kunnen claimen, zal je een Stretch moeten hebben, bestaande uit kaarten van een specifieke Scenery. Zo heb je voor de McWay Falls Landmark-kaart bijvoorbeeld een Stretch van kaarten met Ocean-iconen nodig en voor de Hearst Castle Landmark-kaart een Stretch van kaarten met Forest-iconen.


Je kunt een Stretch maar voor één Landmark-kaart gebruiken. En daar komt dus een stukje tactiek om de hoek kijken. Een Landmark-kaart langs jouw snelweg levert je namelijk een voordeel op. Dit kan bijvoorbeeld aan het einde van het spel een vast aantal punten zijn of een variabel aantal punten in de situatie dat je een bepaalde andere Landmark-kaart ook hebt weten te bemachtigen. Het voordeel kan ook zijn dat je tijdens het spel het Persistent Material op de bijbehorende Highway-kaart in een beurt twee keer (in plaats van één keer) mag gebruiken.

Wanneer je een Landmark-kaart hebt geclaimd, plaats je deze boven één van de kaarten van de betreffende Stretch. In je beurt mag je altijd maar één Landmark-kaart claimen en boven elke Highway-kaart kan slechts één Landmark-kaart geplaatst worden, ook al is de betrefffende Highway-kaart onderdeel van twee Stretches. Wanneer Landmark-kaarten eenmaal geplaatst zijn, mogen ze niet meer verplaatst worden.

Je beëindigt je beurt door het aanbod van Highway-kaarten weer aan te vullen tot vijf kaarten.

Het spel is direct afgelopen op het moment dat de trekstapel van Highway-kaarten leeg is en het aanbod niet meer aangevuld kan worden.

 

Je krijgt nu punten voor de Stretches, de 2-Mile-kaarten en de Landmark-kaarten.

Je scoort 1 punt per mijl van elke Stretch in jouw snelweg. Heb jij dus een Stretch met Ocean-iconen bestaande uit een 3-Mile-kaart, een 2-Mile-kaart en een 1-Mile-kaart, dan levert deze Ocean Stretch je drie plus twee plus één dus zes punten op.

Vervolgens scoor je punten voor alle 2-Mile-kaarten die je hebt weten te verzamelen. Hoeveel punten je voor een 2-Mile-kaart krijgt, is afhankelijk van de voorwaarde die op de betreffende 2-Mile-kaart staat. Zo is er bijvoorbeeld een kaart die je 1 punt oplevert voor elk Field-icoon langs je snelweg en een kaart die je 1 punt voor elke Stretch in je snelweg oplevert.

Als laatste krijg je nog punten voor het aantal Landmark-kaarten langs je snelweg. Ook krijg je punten voor elke Landmark-kaart met een einde-spelvoorwaarde.

De speler met de meeste punten wint het spel.

Wat zit er allemaal in de doos?
Verwacht niet heel veel componenten waarbij het alles terug in de doos krijgen meer op een potje Tetris lijkt, zoals dat bijvoorbeeld wel het geval is bij The White Castle en Salton Sea. Verwacht wel een zekere hoeveelheid lucht, dit naast een scoreblok, de First Player Marker en kaarten. Dit zijn voornamelijk Highway-kaarten, maar ook Landmark-kaarten.

De kaarten zijn prima, maar niet van een heel hoge kwaliteit. Om die reden gebruik ik sleeves voor dit spel.


It’s my way or the highway!
Heb jij nu ook zin gekregen om een roadtrip door Californië te maken, maar wil er niemand met je mee, of vind je het heerlijk om alleen op reis te gaan, dan kun je Big Sur gelukkig ook solo spelen. Er is namelijk een fanmade solovariant die verrassend goed werkt.

In deze solovariant van BridgesToAlbion neem je het op tegen The Machine. Nee, niet The Machine van Fantastic Factories, en ook niet James ‘The Machine’ Wade, de darter. The Machine bouwt niet aan zijn eigen snelweg, maar verwijdert in zijn beurt twee kaarten uit het aanbod en legt deze op zijn eigen aflegstapel. Aan het einde van het spel krijgt hij punten voor de kaarten in die aflegstapel.

Je zet het spel klaar voor twee spelers, met een paar uitzonderingen. Zo wordt er een aantal Landmark-kaarten uit het spel verwijderd, namelijk de kaarten waarmee je iets van de andere speler kunt gebruiken. Ook krijgt The Machine geen Highway-kaarten om het spel mee te starten. Als laatste plaats je de First Player Marker tussen de eerste en tweede Highway-kaart uit het aanbod.

Jij speelt het spel zoals je dat ook zou doen in een multiplayer-spel. Wanneer The Machine aan de beurt is, pakt hij de twee Highway-kaarten aan weerszijden van de First Player Marker. Deze kaarten legt hij in volgorde af op zijn eigen aflegstapel. Vervolgens beëindigt hij zijn beurt door het aanbod van Highway-kaarten weer tot vijf kaarten aan te vullen, net zoals jij dat doet, en schuift hij de First Player Marker één kaart naar rechts op. Ligt de First Player Marker aan het begin van zijn beurt tussen de vierde en vijfde Highway-kaart in, dan gaat de Marker aan het einde van zijn beurt terug naar de startpositie tussen de eerste en tweede Highway-kaart.

Ook hier eindigt het spel direct op het moment dat de trekstapel met Highway-kaarten leeg is, met als verschil dat The Machine alle kaarten krijgt die op dat moment nog in het aanbod liggen.

Jouw score wordt op dezelfde manier bepaald als in het multiplayer-spel. The Machine scoort 1 punt voor elke mijl op de kaarten in zijn aflegstapel. Heb je meer punten dan The Machine, dan win je het spel.

De fanmade solovariant vind je hier.



Wat is er nog meer te vertellen?
Big Sur is een spel van 25th Century Games. Deze uitgever kan je bijvoorbeeld ook kennen van Three Sisters, French Quarter en Motor City.

Het opzetten van het spel neemt hooguit een paar minuten in beslag. Het spel zelf neemt ongeveer 20 minuten in beslag.

Het artwork zal niet iedereen aanspreken maar is in ieder geval lekker kleurrijk. De Landmark-kaarten laten elk een Polaroid-foto zien met een toerist bij een punt langs de Big Sur Highway. Deze punten zijn bezienswaardigheden die echt bestaan. Wie is tijdens een bezoek aan San Francisco niet bij Fisherman’s Wharf geweest?


Conclusie
Big Sur is een klein spel dat ideaal is om even tussendoor te spelen, net zoals bijboorbeeld Café Baras dat is. Op het eerste gezicht lijkt de solovariant misschien wat simpel, want wat is er nou zo ingewikkeld aan het pakken van twee kaarten uit het aanbod met Highway-kaarten? Je wilt echter voorkomen dat The Machine veel 3- en 4-Mile-kaarten pakt, aangezien die hem aan het einde van het spel respectievelijk ook drie en vier punten opleveren.

Persoonlijk vind ik Café Baras net even leuker, maar ja, die capibara’s winnen het natuurlijk altijd van een stuk asfalt.

Review door Corien de Jongh © voor De SoloSpelers ©

Pro
+ Snel op te zetten
+ Eenvoudige regels
+ Speelt vlot weg

Con
- Geen solo uit de doos

REFERENTIEPUNTEN
Thema: 4/5
Art/Componenten: 6/10
Spelregels: 4/5
Setup/Speeltijd: 4/5
Geluk versus strategie: 3/5
Win-/Verliesconditie: 4/5
Herspeelbaarheid: 2/5
Spelplezier: 6/10

ALGEMENE SCORE: 6,6/10